Новости и истории

Алексеев Спиридон Алексеевич

хараҥа үйэҕэ үөскээн үөрэх диэҥҥэ умньамматаҕа. Дьадаҥы ыал оҕото борбуйун көтөҕөөт үлэҕэ-иэмэхтии эриллэн улааппыта. Булду эккирэтиһии кэмигэр кими да тутуһуннарбакка мастар быыстарынан аҕыйахта көстөн, элэс гынан хааларын иһин Буулдьа Испирдиэн диэн таптаан ааттаабыттара. 1942 с. сэриигэ ыҥырылларыгар 30 саастаах сиппит киґи этэ, Дакар улахан кыыґа Өлөксөөндүрэни кэргэн ылан Өлүөскэ диэн уол оҕоломмуттара. Испирдиэн даҕаны фроҥҥа тиийээт уот ортотугар биирдэ баар буола түспүтэ, ол курдук сэрии былаһын тухары уулаах окуопаҕа хонуктаан, бадарааҥҥа буккуллан, өлөр өлүүлүүн аргыстаһан, быарынан сынан Берлиҥҥэ тиийбитэ. Арай дозорга туран көрдөҕүнэ, 10 ньиэмэс саллаата мастан маска хаххаланан иһэллэр эбит, чугаґата түґэн баран инники иһэр 5 киһитин тута охтортуур, бинтиэпкэтинииттиэн ыккардыгар кэнникилэр элэс гынан хаалаллар: «Автоматтааҕым эбитэ буоллар барыларын охторорум хаалбыта, сүүрэллэрэ түргэнин сөхпүтүм», — диэн кэпсиирэ. Разведкаҕа сылдьан уонча буолан биир тутуу сэмнэҕэр киирэн сынньанарга быһаарыммыттара. «Мантан бара оҕус», — диэн кулгааҕар сипсийэр саҥаны истээт тахсан киирэр аатыран үөмэн тахсан ойуур саҕатыгар тиийэн эрдэҕинэ уот холлоҕос ыйылаан кэлэн саһан сытар сирдэрин күдэҥҥэ көтүтэр, өлөр өлүүттэн итинник хаста да быыһаммыт. 1944 с. Маҥааска: «Эһиги уолгут С.А.Алексеев геройдуу өллө», — диэн командование биллэриитэ тигинээн кэлэр, оннук сурук утуу-субуу кэлэ турар кэмэ этэ. Дьоно-сэргэтэ аһыы бөҕөнү аһыйан, өлбүтүнэн ааҕан сырыттахтарына 1946 сыл биир үтүө киэһэтигэр илэ бэйэтинэн дьиэ ортотугар биирдэ дырас гына түһэн сүрэхтэрин хайыта сыспыта хойукка диэри кэпсээн буолара. Үөрэҕэ суох муҥнаах барыаҕыттан биирдэ да суруйбатах, онон өлбүтүн- тыыннааҕын хантан билиэхтэрэй. Хата, «сураҕа суох сүппүттээхтэр» Буулдьа курдук бу көтөн түһүөхтэрэ диэн эрэҥкэдийэр-кэтэһэр санаалара арахпакка эрэйдээбитэ. Төгүрүктээҥҥэ түбэһэн ротата бүтүннүү кыргылларыгар кинини өйө суох сыттаҕына снаряд буорунан көмөн быыһаабытын билбэккэ биллэрбиттэрэ буолуо диэн сэрэйэрэ.