Новости и истории

Григорьев Тит Данилович

«Биһиги суола — ииһэ суох ыраах нэһилиэкпитигэр сэрии хаамыытын, бэрт сэдэхтик истэрбит. Төһө да сэрии тыаһа ууһа симэлийэн тиийдэр, түөрт өттө төгүрүччү түҥ тыанан бүөлэнэн турар бу кыракый түбэ олохтоохторо фронт наадатын толуйууга утуйар ууларын умнан, аас – туор олоҕу сылааны — сылбаны аахсыбакка, үлэлииллэрэ. Биһиги эмиэ кыра сааспытыттан улахан дьону кытта бииргэ сэрии ыарахаттарын чараас санныбытыгар сүксүбүппүтүнэн барбыппыт. Оччотооҕуга мин төрөөбүт нэһилиэкпэр Маҥааска Харбаала холкуос хонуутун биригэдьииринэн үлэлиирим» — диэн кэпсээнин Тит Данилович саҕалаабыта. 1944 сыллаахха бэс ыйыгар Армияҕа ыҥырыллан, хас да буолан, төрөөбүт алаастарыттан аттаммыттара. Иркутскай уобалас Мальта куорат таһыгар син балачча кэмҥэ үөрэппиттэрэ уонна 1944 сыл атырдьах ыйыгар диэри Чита уобалаһыгар тиийэн, 91 — с запасной стрелковай полкаҕа стрелогынан сулууспалаабыта. Онтон атырдьах ыйыгар, 984 — с стрелковай полкаҕа көһөрөллөр. Онно 1945 сыл балаҕан ыйыгар диэри стрелогунан сулууспалыы сылдьан, Японияны кытта сэриигэ кыттыбыта. Кинилэр полкалара Манчжурияны босхолооһуҥҥа сэриилэспитэ уонна Харбин, Чанчунь, Сибингай, Сизигар куораттары босхолооһуҥҥа кыттыбыта. Онтон сотору буолан баран, кинилэр чаастара 7672. — дээх конвойнай чааска көһөрбүттэрэ. Японскай байыаннай билиэннэйдэри конвойдаан Советскай Союзка аҕалбыттара. Ити бириэмэҕэ Тайшеттан Усть — Кутка диэри тимир суол тутулла турара. Билиэннэйдэри онно аҕалан конвойдуу сылдьан тимир суолга үлэлэппиттэрэ. Тит Данилович, 1945 — 46 сылларга ручной пулеметчигынан сылдьыбыта. 1946 сыл бэс ыйыгар 7680 — дээх конвойнай чааска көһөрүллүбүтэ. Демобилизацияланыар диэри Красноярскай кыраайга Норильскай куоракка сулууспалаабыттара. 1950 сыллаахха балаҕан ыйыгар дьэ, сулууспата бүтэн, төрөөбүт дойдутугар сэтинньи ыйга кэлбитэ. Ийэ дойдутун тастан киирбит өстөөхтөртөн көмүскээһиҥҥэ кыттыыны ылбытыттан киэн туттара. Чиэһинэйдик уонна үтүө суобастаахтык сулууспалаабытын иһин партия уонна правительства хас да боевой медалларынан наҕараадаламмыта. Ол иһигэр «Германияны Кыайыы иһин», «Японияны Кыайыы иһин», «Советскай Армия уонна флот тэриллибитэ 30 сылын туолуутунан».